MENTORING

Bật mí cách dạy con của người Nhật khiến các mẹ phải “ngả mũ”

Thời gian gần đây cư dân mạng hay chia sẻ những hình ảnh hoặc clip về sự chăm chỉ, lễ phép, tự tin, thông minh… của trẻ em ở Nhật Bản. Cá nhân tôi thì đã không còn lạ gì về điều này vì đã có một thời gian dài nghiên cứu về cách dạy con của người Nhật, tôi đã áp dụng những điều hay ho để dạy con mình và kết quả thật bát ngờ. Các mẹ có muốn tìm hiểu không? Hãy đọc bài chia sẻ về nuôi con kiểu Nhật của tôi dưới đây nhé!

Các bậc cha mẹ ở Nhật Bản đã dạy con như thế nào ? Tại sao những đứa trẻ Nhật Bản lại có tính kỷ luật tốt như vậy ? Hẳn là bậc cha mẹ nào cũng muốn con cháu mình mưu trí, ngoan ngoãn, có khuôn phép, … thế nhưng tại sao con cháu lại đi trái lại mong ước của mình. Đó là do tất cả chúng ta chưa có giải pháp dạy con tương thích .

1. Những đặc điểm nổi bật của trẻ em Nhật Bản

Các em bé Nhật rất tự tin, hòa nhập:

Ngay từ khi 1 tuổi, các em bé Nhật đã được cha mẹ cho tham gia các hoạt động tập thể. Đối với người Nhật, điều đầu tiên cần dạy con cái đó chính là khả năng tự tin, mạnh dạn, bản lĩnh. Trẻ tham gia thi đấu, biểu diễn và tỏ ra rất bản lĩnh khi đứng trước đám đông. Thậm trí, các em bé gái 3-4 tuổi còn tham gia vào đội bóng đá nữ…Chính điều đó giúp trẻ em trở nên năng động và hoạt bát hơn. Vào 3h30 chiều cả trường mầm non sẽ ra sân chơi cùng nhau, các trò chơi tập thể luôn được ưu tiên nhằm giúp trẻ em có tính hòa nhập và tinh thần làm việc nhóm. Có 2 thứ mà bất cứ trường mầm non nào cũng dạy trẻ đó là nói : “cảm ơn” và mỉm cười. Trẻ thường tự chia đồ chơi cho nhau và có tính cộng đồng rất lớn. Các em nhỏ khi chơi với nhau còn thân thiết hơn cả chị em ruột, chính điều đó khiến cho các em hòa nhập nhanh, và có cách cư xử rất lịch sự với người khác.

Rèn luyện sự tự tin cho trẻ nhỏ Nhật Bản .

Khuyến khích trẻ bộc lộ năng lực bản thân:

trẻ được tự do lựa chọn các môn học mình thích và làm theo. Trẻ em thường được cha mẹ hỏi về buổi học ở trường, và tự do bày tỏ suy nghĩ của riêng mình. Trẻ em ở đất nước này luôn có những giờ học ngoại khóa rất bổ ích như tham gia làm bánh, tới những ngày hội thể thao, biểu diễn ở những sự kiện cộng đồng, tham gia những lễ hội được tổ chức qua đêm, tới các buổi giao lưu, những đền chùa, các buổi triển lãm…Thậm trí, trẻ được cha mẹ cho tham gia buổi cắm trại qua đêm ở trường do nhà trường tổ chức. Khiến các em được rèn luyện sự tự tin, lòng dũng cảm ngay từ lúc còn nhỏ. Trong những giờ học ngoại khóa như vậy, trẻ tỏ ra rất hứng thú và điều đó đã để lại trong các em những ấn tượng vô cùng sâu sắc.

Khuyến khích trẻ tự thể hiện năng lượng bản thân .

Tính tự giác cực cao:

Từ 2 -3 tuổi, trẻ em Nhật đã có thể tự làm vệ sinh cá nhân, ngồi nghiêm chỉnh vào bàn ăn, tự xúc ăn,…các em ý thức được rằng đâu là công việc mình phải làm chứ không cần nhờ người khác hay phải đợi cha mẹ nhắc nhở. Ngay đặc điểm này các mẹ có thấy khác với các em bé Việt Nam không ah? Con bạn 2 tuổi đã có thể làm được như vậy chưa?

Rèn tính tự giác cho trẻ như tự ăn cơm, …

2. Bí quyết nuôi con kiểu Nhật

Nghệ thuật Shitsuke (kỷ luật)

Một ngày nọ, tôi vô tình phát hiện nguyên do chưa khi nào nhìn thấy một đứa trẻ Nhật Bản bị phạt. Hôm đó, trên chuyến tàu khác, một đứa trẻ cũng cáu kỉnh và không muốn về nhà như con trai tôi lần trước. Người bố nhanh gọn kéo cả nhà ra khỏi tàu. Khi cánh cửa đóng lại và đoàn tàu rời bánh, tôi thấy anh ngồi thụp xuống cạnh con trai giữa sân ga vắng vẻ và khởi đầu trách mắng. Đó là hình ảnh khiến tôi giác ngộ.

Trẻ em được rèn luyện tính kỷ luật cả ở trường và ở nhà .

Trong khi tôi tập trung chuyên sâu ngăn ngừa hành vi của con lúc đang xảy ra, cha mẹ Nhật Bản có vẻ như cố gắng nỗ lực đợi đến khoảnh khắc riêng tư mới đàm đạo. Tôi khởi đầu chú ý quan tâm đến điều này hơn, và nhận ra những cuộc trao đổi yên lặng diễn ra khi cha mẹ dừng ở những cột trụ tại ga tàu, rìa khu vui chơi giải trí công viên hay khi trẻ vừa bước vào ôtô riêng .

Bên cạnh giữ biểu lộ cho trẻ, dạy con chốn riêng tư cũng là cách cha mẹ giữ thể diện cho mình. Ở Nhật Bản, kỷ luật được gọi là shitsuke. Từ này cũng thường dùng để chỉ việc giảng dạy, nuôi dạy. Bố mẹ chính là tấm gương để trẻ soi chiếu và thể hiện hành vi nơi công cộng. Theo những gì tôi tận mắt chứng kiến, cuộc hội thoại chốn riêng tư có vẻ như hiệu suất cao hơn việc quát tháo để ngưng trệ con giữa đám đông .

Không quy chụp, áp đặt

Đặc biệt, người Nhật dạy con ít khi quy kết con trẻ như “Con thật lười biếng” hoặc “Sao con lì lợm thế”, bởi họ hiểu tâm lý của trẻ con. “Khi bạn mắng con bạn là đồ con lợn 10 lần, chúng sẽ kêu ụt ịt vào lần thứ 11”. Khi dùng những lời lẽ tiêu cực và quy chụp để mắng dạy con, trẻ con sẽ bị giáo dục đúng theo lối bị phủ nhận đó.

Dạy chữ từ sớm

Theo những khu công trình điều tra và nghiên cứu của Nhật, việc dạy chữ hoàn toàn có thể làm biến hóa công dụng, và dẫn đến cấu trúc não đổi khác theo. Hiện tượng này, trẻ càng nhỏ càng dễ. Các bậc cha mẹ ở Nhật không cho dạy chữ cho con ngay từ rất sớm. Và họ hiểu rằng để hệ tín hiệu ngôn từ của trẻ hoạt động giải trí tốt, trẻ càng học gần với thời gian mới sinh ra càng có hiệu suất cao cao .

Thời điểm học ngoại ngữ lý tưởng từ 3 tới 6 tuổi

Học ngoại ngữ sớm giúp trẻ tăng trưởng năng lực ngôn từ .

Giai đoạn này trẻ có năng lực ghi nhớ từ ngữ rất tốt. Càng khởi đầu học ngoại ngữ sớm năng lực ngôn từ của trẻ càng tốt. Hãy để ngoại ngữ quen thuộc với bé như chính tiếng mẹ đẻ. Từ 10 tuổi trở ra trẻ vẫn hoàn toàn có thể học ngoại ngữ nhưng lúc đó chỉ mang đặc thù phản sinh lý, trẻ khó hoàn toàn có thể giỏi được .
Học ngoại ngữ sớm giúp trẻ tăng trưởng năng lực ngôn từ .

Trừng phạt hành vi, không phạt trẻ

Năm ngoái, một mái ấm gia đình Nhật Bản gây rối loạn báo giới quốc tế khi để đứa trẻ 7 tuổi mất tích ở Hokkaido sau khi đuổi xuống ôtô vì cư xử thiếu chừng mực. Họ lái xe đi và khi quay trở lại, cậu bé đã biến mất. Họ như mong muốn tìm được con sau vài ngày, nhưng những nhà tâm ý trẻ nhỏ trên toàn quốc tế đồng ý chấp thuận rằng chỉ nên trừng phạt hành vi chứ không nên trừng phạt trẻ. Các hình phạt nghiêm khắc thái quá không được khuyến khích. Điều quan trọng là dạy trẻ về kỷ luật bằng cách làm mẫu, lặp đi lặp lại để chúng ghi nhớ và tự sửa sai .
Chỉ nên trừng phạt hành vi mà không nên phạt trẻ .
Khi đến thăm trường mẫu giáo ( yochien ) của con trai, tôi nhìn thấy học viên vận dụng lịch trình khắt khe, lặp đi lặp lại những bài hát, game show, hành vi nhã nhặn như xếp giày ngăn nắp và ngồi ngay ngắn, cho đến khi toàn bộ trở thành thói quen .

Không chỉ trích lỗi lầm của con

Cha mẹ thường kỳ vọng rất nhiều vào con cháu của họ, và đôi lúc vì kỳ vọng quá nhiều đã khiến họ tuyệt vọng nặng nề bởi trẻ không đạt được những gì như họ mong ước. Chỉ trích những lỗi lầm của con là yếu tố thường thấy ở những mái ấm gia đình lúc bấy giờ. Nhưng những mẹ Nhật lại ý niệm rằng ai cũng có sai lầm đáng tiếc và việc chỉ trích những lỗi lầm của người khác không giúp họ tốt hơn và đương nhiên việc chỉ trích đó càng không xảy ra với con cái của họ .

Dạy con cách tra cứu, tìm tòi

Dạy trẻ tự tra cứu thông tin bằng từ điển .

Các bậc cha mẹ ở Nhật thường hướng dẫn con dùng những loại từ điển dễ tra cứu ngay từ nhỏ. Trẻ dùng từ điển đó để tra nghĩa của từ, hay cách viết đúng chữ Hán. Chẳng hạn, khi biết địa chỉ rồi nhưng được người khác đưa lên xe dẫn đi thì tất cả chúng ta cảm thấy rất khó nhớ đường. Nhưng nếu tự dùng map, rồi vừa đi vừa hỏi đường thì tất cả chúng ta sẽ nhớ rất lâu.

Cũng tương tự như như thế, trẻ con sẽ dễ đảm nhiệm kiến thức và kỹ năng nếu chúng tự tìm, mất công để tra cứu hơn là được cha mẹ dạy cho một cách thụ động. Ngay cả so với những trẻ Nhật khó dạy theo cách đơn điệu, thì bằng cách này chúng cũng hoàn toàn có thể học được một cách đúng chuẩn mà không hề cảm thấy nhàm chán .
Dạy trẻ tự tra cứu thông tin bằng từ điển .

Bắt đầu từ 3 tuổi cần rèn luyện tư duy cho bé

Giai đoạn từ 0 – 3 tuổi tập trung chuyên sâu vào việc dạy trẻ ghi nhớ, ngoài 3 tuổi chuyển sang bước giáo dục mới, dạy trẻ tự tư duy. Mẹ hãy khởi đầu cải tổ giải pháp giáo dục cho trẻ từ 3 tuổi trở lên bằng việc đổi khác những loại đồ chơi. Hãy cất những loại đồ chơi đơn thuần, chạy bằng pin, thay vào những loại đồ chơi giúp trẻ tự tâm lý, tìm tòi cách chơi như những loại đồ chơi lắp ráp, miếng erobic, … Tăng cường những hoạt động giải trí chân tay ngoài trời như đu xà đơn, vẽ tranh, đánh đàn, chơi bàn tính gảy hạt, xe đạp điện 3 bánh .

Bài học gắn liền với thực tế

Tại các trường mầm non của Nhật, cô giáo sẽ không nói “các em phải biết yêu thương động vật”, mà họ cho các bé tự nuôi và chăm sóc một loại động vật gì đó như: gà, chuột lang, thỏ, rùa, thậm chí là cả giun đất… mỗi một nhóm từ 4 – 5 em sẽ chăm sóc một con.

Để giúp trẻ hiểu rằng không nên tiêu tốn lãng phí đồ ăn, cô giáo không giảng “ một hạt thóc vàng chín hạt mồ hôi, nên những em không được tiêu tốn lãng phí … ”. Các bé được trực tiếp trồng lúa hoặc những loại rau củ trong vườn cây hoặc bồn hoa của trường. Các bé sẽ tự reo hạt, chăm nom, cho tới thu hoạch, tất yếu là vẫn dưới có giáo viên hướng dẫn nhưng hầu hết là những bé tự làm. Qua đó, trẻ hiểu được để làm ra được một củ cải hoặc một củ khoai cho những bé ăn, những bác nông dân đã khó khăn vất vả như thế nào .

Chế ngự “khủng hoảng tuổi lên hai”

Tôi không phải bà mẹ Mỹ duy nhất vướng mắc về cách người Nhật rèn kỷ luật cho trẻ nhỏ. Tìm một đứa trẻ Nhật Bản cư xử không tốt trở thành một game show của tôi và những bà mẹ ngoại bang khi đến nơi công cộng như khu vui chơi giải trí công viên hoặc kho lưu trữ bảo tàng. Khi phát hiện một đứa trẻ như vậy, chúng tôi liền thở phào nhẹ nhõm. Không phải chỉ con cháu chúng tôi mới cư xử như vậy. Con của mọi người cũng thế. Tuy nhiên, cha mẹ Nhật Bản có vẻ như không can thiệp chút nào. Đứa trẻ ngồi trên mặt đất, thút thít, hô hoán ở sân chơi trong khu vui chơi giải trí công viên, trong khi cha mẹ chúng tỏ ra không chăm sóc .

Có một lần, khi sắp lên tàu điện tuyến Yamonote Line xuất phát từ Shinjuku để về nhà, con trai tôi nhất quyết không chịu đi. Tôi không có cách gì kiềm chế được sự cáu kỉnh vô lý của thằng bé bởi đang bận ôm con gái nhỏ. Nó cố gắng nỗ lực tìm cách rời tàu trước khi tàu vận động và di chuyển, tôi thủ thỉ lời xin lỗi với những hành khách trên tàu phải chịu đựng cảnh này. Vào lúc đó, tôi chỉ ước có ai đó can thiệp bởi trọn vẹn bất lực khi muốn ép con vào kỷ luật .

Tôi tâm sự với cô giáo dạy tiếng Nhật về câu truyện này, đề cập đến cụm từ ” the terrible two’s “, chỉ độ tuổi cáu kỉnh mà đứa trẻ nào cũng phải trải qua, thường là tuổi lên hai. Cô gật đầu và cười lớn : ” Chúng tôi gọi đó là ma no nisai. Độ tuổi quái quỷ “. Tuy nhiên, khi tôi hỏi người Nhật giải quyết và xử lý hành vi của trẻ ở độ tuổi đó như thế nào, cô mỉm cười đầy huyền bí .

Kiên nhẫn lặp đi lặp lại

Khác với nhiều người hoàn toàn có thể bực mình khi trẻ thơ thường hỏi đi hỏi lại một điều ngô nghê, cha mẹ Nhật không ngại lý giải nhiều lần cho con họ ở một yếu tố. Theo họ, để đứa trẻ hoàn toàn có thể thành thạo một việc thì phải cần tối thiểu là 3 tháng. Chẳng hạn, khi trẻ đã nhớ được chữ “ a i u e o ” thì phải mất tối thiểu 3 tháng trẻ mới hoàn toàn có thể đọc được chúng thành thạo .

Không cho con xem TV

Ngoài việc xem TV tốn thời hạn và hoàn toàn có thể khiến trẻ bị nghiện, cha mẹ Nhật còn ý thức rất rõ việc nếu cho con xem tivi quá sớm và quá nhiều thì cấu trúc của đại não sẽ bị phá vỡ. Từ tivi phát ra dòng âm cực sản sinh ra từ điện áp 20,000 volts, gây tác động ảnh hưởng không tốt đến thuỳ não trước ( phần tạo ra năng lượng tâm lý ) của con người. “ Tắt TV, Bật ý tưởng sáng tạo ” là châm ngôn truyền miệng của cha mẹ Nhật .

Chú trọng chuyện cổ tích

Cũng như những bậc cha mẹ khác, những bà mẹ Nhật thường dạy con qua việc kể cho bé nghe những câu truyện cổ tích. Các bậc cha mẹ tin rằng chính quốc tế thần thoại cổ xưa cùng những điều lạ kỳ và ngoạn mục ấy là vật liệu và niềm cảm hứng cho sự phát minh sáng tạo vô biên của đứa trẻ sau này. Hãy thử nhìn vào đời sống thường ngày và ta sẽ thấy : trong truyện có thảm thần và ngoài đời tất cả chúng ta có máy bay, trong truyện chỉ cần phẩy tay là cửa mở và ngoài đời tất cả chúng ta có mạng lưới hệ thống cửa cảm ứng, …
Thế giới truyện cổ tích là cảm hứng phát minh sáng tạo cho trẻ .

Khen hành vi cụ thể của con

Khen hành vi đơn cử của con khiến trẻ nỗ lực hơn

Nếu chỉ khen “ Con tôi giỏi quá ” thì sẽ biến trẻ thành tự phụ. Không chỉ là khen trẻ mà cha mẹ Nhật thường khen hành vi mà trẻ đã làm như “ Con mẹ tự xúc cơm thật cừ ” hay “ Ai mà tự thay quần áo giỏi thế nhỉ ! ”. Khi trẻ được khen về một hành vi đơn cử nào đó, chúng sẽ cố gắng nỗ lực làm tốt việc đó ở những lần sau đó để lại được cha mẹ hài lòng và khen ngợi. Cha mẹ Nhật không ngại khen con nhưng họ khen rất đơn cử .
.

Thường xuyên vận động

Không chỉ tập trung chuyên sâu tăng trưởng trí tuệ, những cha mẹ Nhật cũng rất chú trọng việc dạy con rèn luyện sức khỏe thể chất. Ngay từ khi bé chào đời, cha mẹ đã chú ý quan tâm giáo dục về tổng thể những mặt sức khoẻ, hoạt động, đạo lý, kỷ luật, tình cảm. Đối với trẻ lên 2, cha mẹ đã cho trẻ đi bộ đều đặn hàng ngày và họ chia nhỏ khoảng cách tập luyện thành những đoạn ngắn 10 m, 20 m mỗi ngày. Ngoài ra, người Nhật còn liên tục cho con đi khu vui chơi giải trí công viên. Bởi những game show ở đây sẽ giúp tăng cường sức khỏe thể chất, là cách tăng trưởng sức khỏe thể chất tổng lực cho một đứa trẻ. “ Một trí tuệ minh mẫn trong khung hình cường tráng ”, là câu châm ngôn ” bỏ túi ” của hầu hết những ông bố bà mẹ Nhật .

 

BÀI LIÊN QUAN

6 phép lịch sự khi ăn uống mẹ nhất định phải dạy con

adminTLA

Cách dạy bé 4 tuổi học toán đơn giản và hiệu quả

adminTLA

Top 8 Bác sĩ chuyên khoa tâm lý giỏi ở TPHCM

adminTLA

Leave a Comment